Baby Bag

რა არის ექსპრესიული მეტყველების დარღვევა და როგორ ამოვიცნოთ ის ბავშვებში?

რა არის ექსპრესიული მეტყველების დარღვევა და როგორ ამოვიცნოთ ის ბავშვებში?

რა არის ექსპრესიული მეტყველების დარღვევა და როგორ ამოვიცნოთ ის ბავშვებში? - ამ საკითხებზე MomsEdu.ge-ს ესაუბრა ლოგოპედი ეკატერინე კვიტაიშვილი.

- ზოგადად, რა არის ექსპრესიული მეტყველება?

- მეტყველების ექსპრესიულობა არის უნარი ნათლად, დამაჯერებლად და ამავე დროს, რაც შეიძლება მოკლედ, გამოხატოს საკუთარი აზრები და გრძნობები, ინტონაციის დაუფლების უნარი, სიტყვების არჩევა, წინადადებების აგება, ფაქტების შერჩევა, მაგალითები.

- როგორ ამოვიცნოთ რომ ბავშვს ექსპრესიული მეტყველების დარღვევა აქვს? (რა ახასიათებს?)

- ექსპრესიული მეტყველების დარღვევა არის მეტყველების განვითარების სპეციფიკური დარღვევის ერთ-ერთი ფორმა, რომლის დროსაც ბავშვის სასაუბრო მეტყველების გამოყენების უნარი მინიმალურ დონეზე დაბალია, რაც გამოიხატება მეტყველების ზოგადი განუვითარებლობით, არსებობს ლექსიკის სიღარიბე, სიტყვიერი განზოგადების დაბალი დონე, მეტყველების დეტალური განცხადების სირთულეები, აგრამატიზმები (სიტყვიერი დაბოლოებების გამოყენებაში შეცდომები, სიტყვების ფორმირების დარღვევა), წინადადებების, ზმნების გამოყენების სირთულეები. დამახასიათებელია არავერბალური მინიშნებების, ჟესტების ადეკვატური გამოყენება, კომუნიკაციის სურვილი.

მიუხედავად იმისა, რომ ნორმალური მეტყველების განვითარება ძალზე ინდივიდუალურია, ორი წლის ასაკში ცალკეული სიტყვების, მასთან დაკავშირებული მეტყველების წარმონაქმნების, ან სამი წლისთვის 2-3 სიტყვისგან შემდგარი მარტივი ფრაზების არარსებობა უნდა ჩაითვალოს დაყოვნების ნიშნად.

ექსპრესიული მეტყველების დარღვევის მიმანიშნებელი შეიძლება იყოს შემდეგი ნიშნები:

ბავშვს 2 წლამდე არ აქვს მეტყველება სიტყვების სახით და 3 წლისთვის მარტივი ფრაზები, მცირე ლექსიკით შემოიფარგლება, სირთულეები სინონიმების არჩევისას, თხრობა, წინადადების არასწორი სტრუქტურა, მეტყველებაში შეცდომები, სიტყვების შემოკლებული გამოთქმები, წინადადებების, ნაცვალსახელების არასწორი გამოყენება, არსებითი სახელების უარყოფის შეუძლებლობა.

- როგორ ხდება ექსპრესიული მეტყველების განვითარება და რა უნარებია ამისთვის საჭირო?

- განსაზღვრეთ რა ტემპით უნდა წაიკითხოთ ლექსი (საშუალო, სწრაფი, ნელი). ასევე, მონაცვლეობით თქვით წინადადება თხრობითი ინტონაციით, თქვით სიხარულით, სიამოვნებით, გაკვირვებით, ეჭვით. მონაცვლეობით მეტყველება ძალიან მნიშვნელოვანია ბავშვისა და დედის ცხოვრებაში, ის საშუალებას აძლევს ადამიანებს გამოხატონ თავიანთი სურვილები და საჭიროებები, აზრები და იდეები, დაიცვან თავიანთი თვალსაზრისი, განავითარონ ენის გამოყენება წერილობით და წარმატებულად იურთიერთონ სხვებთან. ბავშვებისა და მშობლების შემთხვევაში კი – ერთმანეთის გაგება და სტრესული სიტუაციების თავიდან აცილება. როდესაც ენა კარგად არის განვითარებული (ბავშვს აქვს საკმაოდ ფართო ლექსიკა, კომპეტენტურად გამოხატავს თავის აზრებს, იცის როგორ აღწეროს შეგრძნებები, მოქმედებები, მოვლენები, მკაფიოდ პასუხობს კითხვებს), ეს მნიშვნელოვნად უწყობს ხელს მის ცხოვრებას და უხსნის დიდ შესაძლებლობებს სხვადასხვა წრეში კომუნიკაციისთვის. 

მარიამ ჩოქური

„ჩვენ მოგვეთხოვება ბავშვისთვის მეტყველებით გამდიდრებული გარემოს შექმნა,“- ნეიროფსიქოლოგი თ...
​ნეიროფსიქოლოგმა თამარ გაგოშიძემ მშობლებს ურჩია, რომ ბავშვის ენობრივი უნარების განვითარებისთვის მას ცოცხალი სამეტყველო გარემო შეუქმნან:„ჩვენ უნდა ველაპარაკოთ ჩვენს ბავშვებს. ძალიან ბევრი კვლევა ამბობს...
„მეტყველების დაწყების ვადების კრიტერიუმები ძალიან შეიცვალა,“ - ბავშვთა ნევროლოგი ბაკურ კოტ...
​ბავშვთა ნევროლოგმა ბაკურ კოტეტიშვილმა დაინტერესებული მშობლის კითხვას უპასუხა. მშობელი ღელავდა, რადგან მისი ოთხი წლის შვილი მხოლოდ ცალკეულ სიტყვებს იმეორებდა სტერეოტიპულად, თუმცა წინადადებებს არ წარმო...
„შეიძლება ორი წლის ასაკში ამით თავი დავიმშვიდოთ, რომ მამამ გვიან დაიწყო მეტყველება და მოდი...
​ფსიქიატრმა ტატა ბაზღაძემ ბავშვებში მეტყველების დაგვიანების პრობლემის შესახებ ისაუბრა და ის ძირითადი ნიშნები დაასახელა, რომლის დროსაც მშობელმა აუცილებლად უნდა მიმართოს სპეციალისტს:„ზოგიერთი მშობელი ორ...
რა ასაკიდან შეიძლება ვიფიქროთ, რომ ბავშვს მეტყველების განვითარების პრობლემა აქვს და რა შეგ...
რა ასაკიდან შეიძლება ვიფიქროთ, რომ ბავშვს მეტყველების განვითარების პრობლემა აქვს და რა შეგვიძლია გავაკეთოთ, სანამ სპეციალისტს მივმართავთ? - ამ საკითხებზე ​MomsEdu.ge-ს ესაუბრა ლოგოპედი ეკატერინე...

შეიძლება დაინტერესდეთ

„ერთბაშად ცივ წყალში რომ ვაბანაოთ ბავშვი, რომელიც სითბოშია გაზრდილი, ეს იმუნიტეტს არ გააკაჟებს,“ - ეკა უბერი

„ერთბაშად ცივ წყალში რომ ვაბანაოთ ბავშვი, რომელიც სითბოშია გაზრდილი, ეს იმუნიტეტს არ გააკაჟებს,“ - ეკა უბერი

პედიატრმა ეკა უბერმა ბავშვის ვირუსული ინფექციებით ავადობისა და იმუნიტეტის გაძლიერების მნიშვნელობაზე ისაუბრა. მან აღნიშნა, რომ ვირუსული ინფექციების სამკურნალოდ ანტიბიოტიკების გამოყენება არ არის საჭირო:

„ძალიან ხშირად მშობელი მეკითხება: „ოთხი დღეა ბავშვს მაღალი ტემპერატურა აქვს, მივცე ანტიბიოტიკი?“ ​ცხელება აბსოლუტურად არ არის ჩვენება ანტიბიოტიკის მიცემის. ვირუსული ინფექციები შესაძლებელია მიმდინარეობდეს მაღალი ტემპერატურით. ამ შემთხვევაში ექიმი წყვეტს, გარკვეული კვლევების შემდეგ მიეცეს თუ არა ანტიბიოტიკი ბავშვს. ძალიან ხშირად მე არ მჭირდება ხოლმე ანტიბიოტიკი, რადგან აღმოჩნდება, რომ ეს არის ვირუსული ინფექცია და მას თვითლიკვიდაცია, თვითგანკურნება ახასიათებს.“

ეკა უბერის თქმით, ცივი წყლით გაკაჟებას თავისი ტრადიცია სჭირდება და მისი ხელაღებით გამოყენება რეკომენდებული არ არის:

„რაც შეეხება ​ცივი წყლით გაკაჟებას, ჩრდილოეთის ქვეყნებში არის ასეთი ტენდენცია და მას თავისი ტრადიცია სჭირდება. ასე ერთბაშად გადავწყვიტოთ, რომ მოდი, ცივ წყალში ვაბანაოთ ბავშვი, რომელიც სითბოშია გაზრდილი, ოთახის ტემპერატურა მაღალია, სადაც სძინავს, თბილად ჩაცმას არის მიჩვეული და უცებ გადავწყვიტოთ, რომ მოდი, ცივ წყალში ვაბანაოთ, მოკლე მკლავიანი პერანგით ვატაროთ, როდესაც ტემპერატურა დაბალია, ეს, რა თქმა უნდა, იმუნიტეტს არ გააკაჟებს. ასე პირიქით, უფრო სავალალო შედეგებამდე მივალთ, პირველ რიგში, მივალთ ავადობამდე.“

„გადაციება არის ერთ-ერთი ფაქტორი, რის გამოც ადგილობრივი იმუნიტეტი ქვეითდება. შესაბამისად ჩვენი ლორწოვანი ადვილი მიმღებლობით ხასიათდება ვირუსების მიმართ და გაციების კლინიკური სიმპტომები ხელში გვაქვს. თუ ახალშობილობის პერიოდიდანვე არსებობს ტრადიცია, რომ შედარებით ​გრილ წყალში აბანაოთ ბავშვი, თავიდანვე შედარებით თხლად ჩააცვათ, ხშირად ანიავოთ ოთახი, ოთახის ტემპერატურა, სადაც ბავშვს სძინავს 20-30 გრადუსს არ აღემატებოდეს, ოთახი კარგად ტენიანდებოდეს, რა თქმა უნდა, ასეთ ღონისძიებებს იმუნიტეტის გაჯანსაღება მოაქვს,“ - აღნიშნულ საკითხებზე ეკა უბერმა რადიო ფორტუნას ეთერში ისაუბრა.

წყარო: ​რადიო ფორტუნა

წაიკითხეთ სრულად