Baby Bag

რას გულისხმობს ცხოვრების ჯანსაღი წესი? - ენდოკრინოლოგის რეკომენდაციები MomsEdu.ge-ზე ყოველ სამშაბათს

რას გულისხმობს ცხოვრების ჯანსაღი წესი? - ენდოკრინოლოგის რეკომენდაციები MomsEdu.ge-ზე ყოველ სამშაბათს

მედიაპორტალი MomsEdu.ge ახალ რუბრიკას წარმოგიდგენთ - ენდოკრინოლოგის რეკომენდაციები. ყოველ სამშაბათს გაეცანით ენდოკრინოლოგ თინათინ კაჭარავას რჩევებს, მოგვწერეთ თემები, რომლებიც ყველაზე მეტად გაინტერესებთ.

ექიმი პირველ თემად წარმოგიდგენთ - რას გულისხმობს ცხოვრების ჯანსაღი წესი?

ცხოვრების ჯანსაღი წესი ჩვენი ჯანმრთელობის ერთ-ერთი ძირითადი წინაპირობაა. ჯანმრთელობა კი გულისხმობს ფიზიკურ, სულიერ და სოციალურ კეთილდღეობას.

ცხოვრების ჯანსაღ წესში იგულისხმება:

  • დაბალანსებული, მრავალფეროვანი, ჯერადი კვება
  • შენარჩუნებული სითხის ბალანსი
  • ზომიერი ფიზიკური აქტივობა
  • ძილის რეჟიმის მოწესირგება
  • მავნე ჩვევებზე უარის თქმა

უფრო კონკრეტულად კი - რეკომენდებულია დღის მანძილზე 4-5 ულუფა საკვების მიღება: სრულფასოვანი საუზმე, საუზმიდან რამდენიმე საათში სეზონური ხილი, რომელიც არის ცალკე კვება და არა წახემსება, როგორც უმეტესობა მიიჩნევს, სადილი, რომელიც დაბალანსებულია ნახშირწყლებით, ცილებით და მცირე რაოდენობით სასარგებლო მცენარეული ცხიმებით, ვახშამი კი სასურველია, მსუბუქი იყოს: რძის ნაწარმი, ბოსტნეულის სალათი და ა.შ. უნდა ვეცადოთ, საღამოს 8 საათის შემდეგ საკვები არ მივირთვათ. დიდი ყურადღება ეთმობა, რომ დღის რაციონი იყოს მრავალფეროვანი და გაჯერებული სეზონური ხილ-ბოსტნეულით, რომლებიც შეიცავენ მინერალებისა და ვიტამინების დიდ რაოდენობას. რაციონთან ერთად სუსრველია საკვების მოცულობის და კალორაჟის კონტროლი.

შენარჩუნებული სითხის ბალანსი ორგანიზმში - ერთ-ერთი წამყვანი პირობა ჯანსაღი ნივთიერებათა ცვლისთვის. ჩვენი ორგანიზმი შედგება 70% წყლისგან. იგი არის უნივერსალური გამხსნელი, ასრულებს „სატრანსპორტო სისტემის“ როლს, გამოაქვს ორგანიზმიდან ნივთიერებათა ცვლის პროცესის პროდუქტები და ხელს უწყობს თერმული წონასწორობის შენარჩუნებას. სითხის ბალანსის შენარჩუნება შესაძლებელია მხოლოდ წყლის მიღებით, მას ვერ ჩაანაცვლებს ვერც ერთი სხვა სითხე. ჯანმრთელი ადამიანისთვის (ვისაც არა აქვს რაიმე სახის ქრონიკული დაავადება) რეკომენდებულია მინიმუმ 1.5 ლ სითხის მიღება დღეში. სითხეზე მოთხოვნილება იცვალება გარემო პირობების შესაბამისად. ზაფხულის ცხელ დღეებში იზრდება წყალზე მოთხოვნილება, ამ დროს ორგანიზმი კარგავს დიდი რაოდენობით სითხეს და მასთან ერთად მინერალებს და ვიტამინებს, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს მიკრო, მარკო ელემეტების დეფიციტი და ავიტამინოზი (ვიტამინების დეფიციტი), სწორედ ამიტომ ყოველდღიურად ჩვენს ორგანიზშმი დიდი ყურადღება უნდა მიექცეს შენარჩუნებულ სითხის ბალანსს. 

რაც შეეხება ფიზიკურ აქტივობას, კიდევ ერთხელ ხაზგასმით აღვნიშნავ, რომ ვსაუბრობთ ფაქტობრივად ჯანმრთელ პოპულაციაზე. სასურველია, კვირაში 3-4 ჯერ დაახლობით 60-90 წუთი მსუბუქი ფიზიკური აქტივობა: ცურვა, ფიტნესი ან უბრალოდ სწრაფი ნაბიჯით სეირნობა.

რაც შეეხება ძილის რეჟიმს, არასრულფასოვანი ძილის დროს ორგანიზმში ირღვევა: ჰორმონალური ბალანსი, კერძოდ კი ჰორმონ ინსულინის დონე (რომელიც არის მაშენებელი ჰორმონი), ხდება მის მიმართ ორგანიზმის მგრძნობელობის დარღვევა, ქვეითდება იმუნური სისტემა, ხდება ნერვული სისტემის გადაძაბვა. ხშირად გამოუძინებელი ადამიანი უფრო მეტ კალორაჟს მიირთმევს, ვიდრე მას რეალურად ესაჭიროება. იზრდება გულსისხლძარღვთა დაავადებების რისკი. 7-8 საათი სრულფასოვანი ძილი აუცილებელი წინაპირობაა ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად.

ბოლოს კი დამეთანხმებით, რომ ყველა ზემოთ ჩამოთვლილ პუნქტებს ჩვენს ყოველდღიურობაში თან არ უნდა ახლდეს მავნე ჩვევები (თამბაქო, ალკოჰოლი და ა.შ). ვფიქრობ, მავნე ჩვევებზე უარის თქმა ერთ-ერთი ძირითადი და წამყვანი გამოწვევაა ცხოვრების ჯანსაღი წესის დროს.

ყოველთვის უნდა გვახსოვდეს, რომ ცხოვრების ჯანსაღ რეჟიმზე გადასვლა არ გადავდოთ ხვალისთვის, ორშაბათისთვის და ა.შ. არამედ დავიწყოთ დღესვე ჩვენს ჯანმრთელობაზე ზრუნვა.

ექიმი ენდოკრინოლოგი თინათინ კაჭარავა

შეიძლება დაინტერესდეთ

,,ყველაზე ხშირად ეს დაავადება ბავშვთა ასაკში ვლინდება, თუმცა, შესაძლებელია ცხოვრების მეორე დეკადაშიც შეგვხვდეს''

,,ყველაზე ხშირად ეს დაავადება ბავშვთა ასაკში ვლინდება, თუმცა, შესაძლებელია ცხოვრების მეორე დეკადაშიც შეგვხვდეს''

ატოპიური დერმატიტის თემაზე MomsEdu.ge-ს დერმატო-ვენეროლოგი ზაზა თელია ესაუბრა. 

რა არის ატოპიური დერმატიტი და როგორ ვლინდება ბავშვებში?

- ატოპიური დერმატიტი ერთ-ერთი ყველაზე ხშირი დაავადებაა დერმატოლოგიაში. ითვლება, რომ ატოპიური დერმატიტი არის კანის ბარიერული დეფექტი, კანქვეშა ქსოვილები კარგავენ სითხეს, შრებიან და ამის შედეგად ხდება კანის დაზიანება, მიმდინარეობს ანთებითი პროცესი. ამას ემატება კანის ჰიპერმგრძნობელობა გარე გამღიზიანებელ ფაქტორებზე ბარიერული დეფექტის გამო, შესაბამისად, ატოპიური დერმატიტის დროს ნებისმიერი ფაქტორი, როგორიცაა, ტემპერატურის ცვალებადობა, სხვადასხვა საშუალებასთან კონტაქტი ამწვავებს დაავადებას. ზოგადი მონახაზი რომ გავაკეთოთ, ატოპიური დერმატიტი დაკავშირებულია კანის სიმშრალესთან და მის ბარიერულ დეფექტთან.

ყველაზე ხშირად ეს დაავადება ბავშვთა ასაკში ვლინდება, თუმცა, შესაძლებელია ცხოვრების მეორე დეკადაშიც შეგვხვდეს.

- რა ასაკიდან შეიძლება გამოვლინდეს?

- ატოპიურ დერმატიტს არ აქვს ასაკობრივი ზღვარი. შეიძლება გამოვლინდეს 0 წლიდან, შეიძლება გაგრძელდეს გარდატეხის ასაკამდე. თუ სტატისტიკურად გვაინტერესებს, ბავშვთა ასაკში დაწყებული ატოპიური დერმატიტი, დაახლოებით, პაციენტების 60-70 %-ის შემთხვევაში რემისიაში გადადის. პაციენტთა 80%-ში კი პუბერტულ ასაკამდე მიმდინარეობს. მხოლოდ 20 % -შია იმის შანსი, რომ გარდატეხის ასაკის შემდეგაც გაგრძელდება.

- რა ფაქტორებმა შეიძლება შეუწყოს ხელი ატოპიური დერმატიტის გამწვავებას?

  • გარე ფაქტორები (ტემპერატურის ცვლილება და სხვა);
  • გარკვეული სახის მედიკამენტი (ანტიბიოტიკები);
  • სხვადასხვა ტიპის კოსმეტიკური საშუალება (პარფიუმის შემცველი).

- რა კრემები უნდა გამოვიყენოთ ბავშვებისთვის და როგორი შემადგენლობა უნდა ჰქონდეს?

მნიშვნელოვანია დამატენიანებელი კრემების და დასაბანი საშუალებების სწორი გამოყენება. პროდუქტები არ უნდა შეიცავდეს პარფიუმს, მჟავებს, ვინაიდან ეს ყველაფერი აპროვოცირებს დერმატიტს. მინერალური ზეთები, ვაზელინი, გლიცერინი, ცერამიდების შემცველი მოვლის საშუალებები - ეს არის ის ყველაფერი, რაც ატოპიური დერმატიტის მკურნალობის პროცესში უნდა გამოვიყენოთ.

დიდი ყურადღება უნდა მივაქციოთ შემადგენლობას და არა ფასს, რადგან ბიუჯეტური პროდუქტიც შესაძლებელია ძალიან ეფექტური იყოს.

- შესაძლებელია თუ არა ბავშვის კრემი მოზრდილმაც გამოიყენოს?

- რა თქმა უნდა. ასეთი ტიპის პროდუქტებს ასაკობრივი შეზღუდვა არ აქვს. თუ მოზრდილ ადამიანს აწუხებს ატოპიური დერმატიტი, სრულიად დასაშვებია, რომ ბავშვისთვის განკუთვნილი მსუყე დამატენიანებელი გამოიყენოს.

ესაუბრა მარიამ ჩოქური

წაიკითხეთ სრულად